freeforum.gr

δοκιμαστική λειτουργία - συμβουλές καλόδεχτες

Αρχαία Ελληνικά

User avatar
osho_st
Site Admin
Posts: 307
Joined: Tue Feb 11, 2014 12:04 am

Αρχαία Ελληνικά

Postby osho_st » Thu Jun 02, 2016 5:58 pm

Υπάρχουν ατέλειωτες συζητήσεις που περιστρέφονται γύρο από την σημασία των αρχαίων Ελληνικών, με αφορμή δύο κείμενα που κυκλοφορούν πρόσφατα είπα να ανοίξω ένα θέμα.
Πιο κάτω εικόνες απο τα αρχαία Ελληνικά αλφάβητα.
ImageImage


Η απελευθέρωση από το γνωστό.

User avatar
osho_st
Site Admin
Posts: 307
Joined: Tue Feb 11, 2014 12:04 am

ατάργηση της διδασκαλίας των Αρχαίων Ελληνικών από το πρωτότυπο ζητούν με επιστολή τους 56 πανεπιστημιακοί.

Postby osho_st » Thu Jun 02, 2016 6:10 pm

Υπέρ της αύξησης των ωρών διδασκαλίας των νέων ελληνικών στο Γυμνάσιο

Από το 1992 και εξής, οπότε σταδιακά υπονομεύτηκε η εκπαιδευτική μεταρρύθμιση του 1976 που, βάσει επιστημονικών γλωσσολογικών και παιδαγωγικών κριτηρίων, θέσπιζε την κατάργηση της διδασκαλίας των αρχαίων ελληνικών από το πρωτότυπο στο Γυμνάσιο, οι ώρες διδασκαλίας της αρχαίας ελληνικής από το πρωτότυπο συνεχώς αυξάνονται με παράλληλη μείωση των ωρών διδασκαλίας της νέας ελληνικής γλώσσας. Σήμερα η αρχαία ελληνική γλώσσα από το πρωτότυπο διδάσκεται 3 ώρες εβδομαδιαίως ανά τάξη και 2 ώρες τα αρχαία από μετάφραση, ενώ η νέα ελληνική γλώσσα (μαζί με την παραγωγή κειμένων) μόνο 2 ώρες!

Τα αποτελέσματα αυτής της πολιτικής είναι αποθαρρυντικά για τη γλώσσα και την εκπαίδευση γενικότερα των παιδιών μας. Δεν καλλιεργείται επαρκώς η νέα ελληνική γλώσσα με το ισχύον ωρολόγιο πρόγραμμα, ενώ παράλληλα νοθεύεται το γλωσσικό αίσθημα των παιδιών που κάνουν διαρκώς αυθαίρετες αναγωγές και συγκρίσεις με την αρχαία και μάλιστα με την αττική γλώσσα, που είναι τόσο απομακρυσμένη από τη σύγχρονη γλώσσα. Αυτό πλήττει ακόμη περισσότερο τους πολλούς αλλόγλωσσους μαθητές που φοιτούν στο ελληνικό σχολείο και δεν έχουν γλωσσικό αίσθημα όσον αφορά τη νεοελληνική, αλλά και μαθητές που προέρχονται από μη προνομιούχα κοινωνικά στρώματα. Όπως είναι γνωστό, η γλώσσα μαθαίνεται με τη χρήση της και όχι με τη γνώση της ιστορίας της και της ετυμολογίας των λέξεων. Και η συστηματική χρήση και η μελέτη της νεοελληνικής περιορίστηκε δραματικά στο σημερινό σχολείο, όταν πλέον είναι επιστημονικά αποδεδειγμένο ότι η καλή γνώση και χρήση της γλώσσας συμβάλλει στην καλλιέργεια όλων των γνωστικών αντικειμένων.

Είναι επίσης γνωστό ήδη από την εποχή του Saussure πως η γλώσσα μπορεί να μελετηθεί (και άρα να διδαχτεί) αποτελεσματικά στη συγχρονία της, και μάλιστα στη σύγχρονη μορφή της, πράγμα που συμβαίνει με όλες τις σύγχρονες γλώσσες σε όλα τα εκπαιδευτικά συστήματα. Η γνώση της σύγχρονης μορφής της γλώσσας επιτρέπει στους ομιλητές τον επαρκή χειρισμό της. Τα αποτελέσματα του περιορισμού της διδασκαλίας της νεοελληνικής καταδεικνύονται στα αποθαρρυντικά αποτελέσματα των ελληνικών σχολείων στους διαγωνισμούς του προγράμματος PISA.

Οι διδάσκοντες (βλ. έρευνες Κελπανίδη, Τσάφου) και οι μαθητές (βλ. αναφορές Συμεωνίδη και Γκαρμπούνη) στη μεγάλη τους πλειονότητα δείχνουν απαρέσκεια για το μάθημα και δεν κατανοούν γιατί το διδάσκουν/διδάσκονται. Αυτό εξηγεί, ανάμεσα στα άλλα, και την αποτυχία των περισσότερων μαθητών στο συγκεκριμένο μάθημα. Οι μαθητές του Γυμνασίου μετά από τρία χρόνια διδασκαλίας δεν κατορθώνουν να μεταφράσουν ένα απλό αδίδακτο αρχαίο κείμενο, αλλά ούτε και εντρυφούν στο νόημα όσων πρωτότυπων κειμένων διδάσκονται. Αυτό πλήττει την ουσία του μαθήματος και τη σκοποθεσία του όπως ορίζονται από τα Αναλυτικά Προγράμματα.

Προκειμένου να αντιμετωπιστούν αυτά τα προβλήματα που πλήττουν την αποτελεσματικότητα της ελληνικής εκπαίδευσης στον σύγχρονο κόσμο προτείνουμε την κατάργηση της διδασκαλίας των αρχαίων ελληνικών από το πρωτότυπο στο Γυμνάσιο και την αντικατάσταση των ωρών αυτών από διδασκαλία των νέων ελληνικών, καθώς και αρχαίων ελληνικών κειμένων από μετάφραση. Το μάθημα των αρχαίων ελληνικών από το πρωτότυπο θα μπορούσε να προσφέρεται ως μάθημα επιλογής στη Γ΄ Γυμνασίου, για όσα παιδιά ενδιαφέρονται πραγματικά να το παρακολουθήσουν.
Το κείμενο είναι ενυπόγραφο, αλλά δεν αναπαράγω τους 56 πανεπιστημιακούς που το υπογράφουν, είναι εύκολο να τους βρει κανείς. Πάντως με μια πρόχειρη ματιά σε 5-6 από αυτούς είναι άτομα με ειδικότητα που τους επιτρέπει να έχουν σοβαρή άποψη για το θέμα.

Προσωπικά συμφωνώ απόλυτα μαζί τους. Μπορώ μάλιστα να πω ότι και λίγα λένε....
Αλλά φαίνεται ότι άλλοι έχουν άλλες απόψεις...


Η απελευθέρωση από το γνωστό.

User avatar
osho_st
Site Admin
Posts: 307
Joined: Tue Feb 11, 2014 12:04 am

Re: Αρχαία Ελληνικά

Postby osho_st » Thu Jun 02, 2016 6:24 pm

Ριζικά αντίθετοι στην κατάργηση της διδασκαλίας των αρχαίων Ελληνικών είπα ότι είναι πολλοί, και πρώτοι πρώτοι και καλύτεροι οι καθηγητές του Τομέα Κλασικής Φιλολογίας του ΕΚΠΑ.

Ποιο κάτω παραθέτω το κείμενο που σχολιάζουν τους 56 που είχαν το θράσος να προτείνουν κατάργηση της υποχρεωτικής διδασκαλίας των αρχαίων στο γυμνάσιο. Από αυτό το πολύ ενδιαφέρον κείμενο, εγώ σαν κοινός θνητός χωρίς περγαμηνές, αλλά με ενδιαφέρον για την γλώσσα και τα περί αυτής, θα ήθελα να επισημάνω μερικά διαμάντια.

Το "Κείμενο θέσεων για τα Αρχαία Ελληνικά από τον Τομέα Κλασικής Φιλολογίας του Τμήματος Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του ΕΚΠΑ" μας πληροφορεί πως η πρωτοινδοευρωπαϊκή γλώσσα είναι ζώσα....
Καθώς:
"Μία γλώσσα θεωρείται νεκρή όταν συντρέχουν δύο απαραιτήτως προϋποθέσεις: (α) δεν έχει φυσικούς ομιλητές και (β) δεν έχει αφήσει πίσω της (μέσω της εξέλιξής της) γλωσσικούς απογόνους. "
Και δόξα τον Θεό της κλασικής φιλολογίας, η ινδοευρωπαϊκή οικογένεια έχει κλαδιά και παρακλάδια....

Το ευχάριστο πάντως είναι ότι η εκμάθηση της Αρχαίας Ελληνικής δεν απαιτεί και πολύ χρόνο για να διαβάζουμε από το πρωτότυπο μια και:
"Το όφελος από τη μικρή αυτή επένδυση χρόνου και κόπου είναι τεράστιο: αυτοδύναμη δυνατότητα αδιαμεσολάβητης προσέγγισης μεγάλου τμήματος των σπουδαιότερων γραπτών μνημείων της ανθρωπότητας."
Μικρή επένδυση χρόνου....
Το σχολείο μου πάντως ήταν γεμάτο από στούρνους, γιατί κανείς (από όσο θυμάμαι) δεν μπορούσε να κάνει κάτι τέτοιο, ούτε από το κλασικό τμήμα, ούτε από το πρακτικό. Και όλοι περάσαμε αρκετές ώρες προσπαθώντας να περάσουμε το μάθημα των αρχαίων.

Όμως το ποιο ενδιαφέρον που αλίευσα είναι ότι:
"Η δυνατότητα κατανόησης στοιχείων της Αρχαίας Ελληνικής από το πρωτότυπο είναι ταυτόχρονα απαραίτητη για το σύνολο σχεδόν των σύγχρονων επιστημών. Πώς θα μπορούσε να κινηθεί κανείς σε χώρους όπως αυτούς της Φιλοσοφίας, της Ψυχολογίας, της Ιστορίας, της Αρχαιολογίας, της Θεολογίας, της Νομικής, της Ιατρικής, των Μαθηματικών, της Φυσικής, της Χημείας, της Βιολογίας και τόσων άλλων επιστημονικών κλάδων χωρίς τη δυνατότητα προσέγγισης της αρχαίας ελληνικής γλώσσας;....."
Μην σας διαφεύγει το "απαραίτητη"....
Σίγουρα δεν υπάρχουν μαθηματικοί στην πλάση που να μην γνωρίζουν αρχαία Ελληνικά. Την επόμενη φορά που θα πάω στον οδοντίατρο θα τον βάλω να μου μεταφράσει Ιλιάδα, γιατί δεν τον κόβω για αρχαιομαθή.
Μάλλον το "γλωσσικό σημείο" με την "αυθαιρεσία του" του Φερντινάντ ντε Σωσσύρ πρέπει να καταργηθεί από τα μαθήματα γλωσσολογίας.

Κείμενο θέσεων για τα Αρχαία Ελληνικά από τον Τομέα Κλασικής Φιλολογίας του Τμήματος Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του ΕΚΠΑ

Με κατάπληξη πληροφορηθήκαμε την πρόταση, που υπογράφεται από 56 πανεπιστημιακούς δασκάλους, σχετικά με την κατάργηση της διδασκαλίας της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας από το πρωτότυπο στο Γυμνάσιο. Η έκπληξή μας έγινε μεγαλύτερη από το γεγονός ότι το εν λόγω κείμενο υπογράφεται από συναδέλφους η συντριπτική πλειονότητα των οποίων δεν έχει σχέση με την Αρχαία Ελληνική Γλώσσα και Φιλολογία ή με την αρχαιογνωσία εν γένει, ενώ αρκετοί από αυτούς υπηρετούν σε πανεπιστημιακά τμήματα άσχετα με τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση γενικότερα. Το αποτέλεσμα είναι ότι η επίμαχη πρόταση υπεραπλουστεύει κατά τρόπο ανεπίτρεπτο ζητήματα σύνθετα και χαρακτηρίζεται συνολικά από μεγάλη προχειρότητα. Πληροφορούμενοι, ωστόσο, ότι
το θέμα έχει αρχίσει να αποτελεί σημείο προβληματισμού των υπευθύνων για τον Εθνικό Διάλογο για την Παιδεία θεωρούμε ότι αποτελεί υποχρέωσή μας ως μελών του Τομέα Κλασικής Φιλολογίας του Τμήματος Φιλολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών να δηλώσουμε τα εξής σχετικά με την αναγκαιότητα διατήρησης και περαιτέρω ενίσχυσης του μαθήματος των Αρχαίων Ελληνικών στο ωρολόγιο πρόγραμμα του Γυμνασίου:
Η Αρχαία Ελληνική Γλώσσα είναι μαζί με τη Λατινική οι δύο κατ’ εξοχήν παγκόσμιες γλώσσες της Αρχαιότητας και του Μεσαίωνα, στις οποίες συγγράφηκαν πάμπολλα από τα σημαντικότερα αριστουργήματα της παγκόσμιας σκέψης όλων των εποχών και σχεδόν το σύνολο των πνευματικών δημιουργημάτων που έθεσαν τις βάσεις για τη δημιουργία του σημερινού δυτικού πολιτισμού. Η Αρχαία Ελληνική υπήρξε για χιλιετίες οικουμενική γλώσσα και κατείχε στον αρχαίο και μεσαιωνικό κόσμο θέση ανάλογη με αυτήν που κατέχουν σήμερα η Αγγλική και η Γαλλική. Ενδεικτικός είναι ο τεράστιος αριθμός ελληνικών λέξεων που υπάρχουν σε όλες τις σημερινές γλώσσες των χωρών της Δύσης και της Ανατολής. Οι Έλληνες μαθητές έχουν τη σπάνια ευκαιρία να μελετήσουν έξοχα δημιουργήματα της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς από το πρωτότυπο καταβάλλοντας ένα μικρό μόνο τμήμα του μόχθου που καταβάλλουν οι μαθητές των υπόλοιπων χωρών Δύσης και Ανατολής, αφού τα κείμενα είναι γραμμένα σε μια πρωιμότερη μορφή της ίδιας της μητρικής τους γλώσσας. Το όφελος από τη μικρή αυτή επένδυση χρόνου και κόπου είναι τεράστιο: αυτοδύναμη δυνατότητα αδιαμεσολάβητης προσέγγισης μεγάλου τμήματος των σπουδαιότερων γραπτών μνημείων της ανθρωπότητας.
Συνάμα, η αυτόνομη αυτή δυνατότητα προσέγγισης δεν αφορά στα κείμενα κάποιας ξένης γλώσσας, αλλά στα κείμενα της γλώσσας των μαθητών και της πολιτισμικής παράδοσης στην οποία ανήκουν και οι ίδιοι. Σε αυτά δεν ανήκουν μόνο τα κείμενα της αρχαιοελληνικής γραμματείας, ο Όμηρος, ο Πλάτωνας, ο Αισχύλος, ο Σοφοκλής, ο Ευριπίδης, ο Αριστοφάνης, ο Θουκυδίδης, ο Αριστοτέλης. Ανήκουν, επίσης, τα Ευαγγέλια και όλα τα κείμενα της πρώιμης και ύστερης χριστιανικής γραμματείας, καθώς επίσης και όλα τα λόγια και δημώδη κείμενα της βυζαντινής περιόδου, δίχως τα οποία ο μαθητής και μετέπειτα πολίτης δεν θα μπορέσει ποτέ να κατανοήσει την αδιάκοπη πολιτισμική συνέχεια μέσα από την οποία οδηγηθήκαμε από την Αρχαιότητα στον Νέο Ελληνισμό. Ακόμη και η κατανόηση πάμπολλων σημαντικών μνημείων της νεοελληνικής διανόησης (και δεν αναφερόμαστε εδώ μόνο στον Παπαδιαμάντη ή στον Ροΐδη, αλλά και στις διακειμενικές αναφορές της ποίησης και της πεζογραφίας σε παλαιότερα κείμενα στο πρωτότυπο) καθίσταται προβληματική χωρίς τη γνώση των παλαιοτέρων μορφών της γλώσσας μας.
Η Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση, αξιοποιώντας διάφορα διδακτικά αντικείμενα, στοχεύει μεταξύ άλλων στο να καλλιεργήσει στον μαθητή κριτική ικανότητα, πειθαρχία στη σκέψη και τον λόγο, μνημονική ικανότητα επιστρατευμένη στις ανάγκες της δημιουργικής σκέψης, παρατηρητικότητα κτλ. Τα Αρχαία Ελληνικά είναι ένα εργαλείο δοκιμασμένο στην πορεία του χρόνου για την αποτελεσματικότητά του στους τομείς αυτούς. Επίσης, συμβάλλει στο να κατακτήσει ο μαθητής τον τρόπο με τον οποίο θα ανάγεται υπομονετικά από το γνωστό στο άγνωστο, τον τρόπο δηλαδή με τον οποίο κατακτά τη νέα γνώση.
Για την εκμάθηση της Νέας Ελληνικής η μελέτη της Αρχαίας Ελληνικής δεν αποτελεί εμπόδιο, όπως με περισσή προχειρότητα και κατά τρόπο αντιεπιστημονικό αποφαίνονται οι συντάκτες της επίμαχης πρότασης. Αντιθέτως, η καλή γνώση της Αρχαίας Ελληνικής είναι σημαντικότατη, μεταξύ άλλων διότι η Νέα Ελληνική αφενός διατηρεί την ιστορική ορθογραφία των λέξεων, για την οποία η ετυμολογία είναι απαραίτητη, αφετέρου διότι περιέχει χιλιάδες λέξεις, φράσεις και εν γένει γλωσσικό υλικό που προέρχεται κατ’ ευθείαν από τις δεξαμενές της Αρχαίας και Μεσαιωνικής Ελληνικής. Ζητούμενο κατά τη σωστή εκμάθηση της Νέας Ελληνικής πρέπει να είναι και η κατανόηση των πλευρών της που άπτονται της ιστορικής της διαχρονίας, πράγμα που επιτυγχάνεται μόνο με τη στέρεα γνώση των προγενέστερων μορφών της ομιλούμενης σήμερα γλώσσας. Δεν διαφωνούμε ότι οι ώρες διδασκαλίας των Νέων Ελληνικών είναι λίγες και πρέπει να αυξηθούν. Θα ήταν όμως ολέθριο σφάλμα να ληφθούν από το κατ’ εξοχήν μάθημα που λειτουργεί, μεταξύ άλλων, ευεργετικά και για την ίδια τη σωστή εκμάθηση της Νέας Ελληνικής.
Διαπιστώσεις όπως ότι τα Αρχαία Ελληνικά αντιμετωπίζονται με αντιπάθεια από τους μαθητές ή ότι υπάρχουν απόφοιτοι Λυκείου που δεν γνωρίζουν τέλεια τα Αρχαία Ελληνικά μπορούν να αποτελέσουν επιχειρήματα μόνο για τη βελτίωση των μεθόδων διδασκαλίας τους και όχι για τη μείωση ή την κατάργησή τους. Η παραπάνω λογική των υπέρμαχων της κατάργησης της διδασκαλίας των Αρχαίων Ελληνικών από το πρωτότυπο στο Γυμνάσιο θα οδηγούσε μεταξύ άλλων σε παράλογα συμπεράσματα όπως, π.χ., ότι δεν χρειάζεται η διδασκαλία των Μαθηματικών ή και των Νέων Ελληνικών, αφού υπάρχουν πάμπολλοι απόφοιτοι Λυκείου που δεν γνωρίζουν ικανοποιητικώς αριθμητικές και μαθηματικές πράξεις ή δεν χειρίζονται ορθώς τη μητρική τους Νέα Ελληνική, μολονότι διδάσκονται Αριθμητική/Μαθηματικά και Νέα Ελληνικά όχι μόνο από την πρώτη τάξη του Γυμνασίου, αλλά από τις πρώτες τάξεις του Δημοτικού. Τα κενά των αποφοίτων του Λυκείου στη χρήση των Μαθηματικών και της Νέας Ελληνικής δεν πρέπει να μας οδηγούν στην πρόταση κατάργησης των αντιστοίχων μαθημάτων από το ωρολόγιο πρόγραμμα του Δημοτικού, του Γυμνασίου και του Λυκείου, αλλά σε γενικότερο προβληματισμό και προτάσεις βελτίωσης της διδασκαλίας τους. Το ίδιο ισχύει αυτονοήτως και για τα Αρχαία Ελληνικά που κατέχουν ούτως ή άλλως πολύ μικρότερο ποσοστό στο συνολικό πρόγραμμα της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
Δυνατότητα εκμάθησης της Αρχαίας Ελληνικής προσφέρεται στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση σχεδόν όλων των ευρωπαϊκών χωρών, ενώ την ίδια στιγμή παρατηρείται έξαρση στην κίνηση για την επαναφορά της μαζικής διδασκαλίας της Αρχαίας Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση σημαντικών κρατών του πυρήνα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως της Γερμανίας και της Γαλλίας. Ενδεικτικά, διοργανώνεται αυτή τη στιγμή (με γερμανική πρωτοβουλία) πανευρωπαϊκό συνέδριο για το 2017 με θέμα την ανάγκη προστασίας γλωσσών που υπήρξαν φορείς σημαντικού πολιτισμού όπως είναι τα Αρχαία Ελληνικά. Θα ήταν θλιβερό, εάν η ίδια η Ελλάδα σε αυτό ακριβώς το χρονικό σημείο καταργούσε τη διδασκαλία των Αρχαίων Ελληνικών από το πρωτότυπο στο Γυμνάσιο.
Η δυνατότητα κατανόησης στοιχείων της Αρχαίας Ελληνικής από το πρωτότυπο είναι ταυτόχρονα απαραίτητη για το σύνολο σχεδόν των σύγχρονων επιστημών. Πώς θα μπορούσε να κινηθεί κανείς σε χώρους όπως αυτούς της Φιλοσοφίας, της Ψυχολογίας, της Ιστορίας, της Αρχαιολογίας, της Θεολογίας, της Νομικής, της Ιατρικής, των Μαθηματικών, της Φυσικής, της Χημείας, της Βιολογίας και τόσων άλλων επιστημονικών κλάδων χωρίς τη δυνατότητα προσέγγισης της αρχαίας ελληνικής γλώσσας;
Σε σχέση με το πότε πρέπει να ξεκινά η διδασκαλία των Αρχαίων Ελληνικών έχουμε να παρατηρήσουμε το εξής: η παιδαγωγική πράξη έχει δείξει ότι είναι προσφορότερο να ξεκινά η γλωσσική διδασκαλία (κάθε γλώσσας) σε μικρή σχετικά ηλικία. Τούτο το γνωρίζουν όλοι όσοι έχουν προσπαθήσει να μάθουν κάποια γλώσσα σε προχωρημένη ηλικία. Αν δεχθούμε ότι η Αρχαία Ελληνική πρέπει να διδάσκεται, πράγμα που πιστεύουμε ακράδαντα, τότε είναι παιδαγωγικώς προσφορότερο προς διευκόλυνση των μαθητών η διδασκαλία αυτή να ξεκινά στην ηλικία των δώδεκα και όχι των δεκαπέντε ετών. Όσο για την πρόταση να υπάρχει απλώς η δυνατότητα επιλογής της εκμάθησης των Αρχαίων Ελληνικών από το πρωτότυπο μόνο στην Τρίτη Γυμνασίου, αυτό είναι παντελώς αδύνατο να εφαρμοστεί, καθώς θα οδηγούσε στην ανάγκη δημιουργίας παράλληλων τάξεων στο Λύκειο, για αρχάριους και προχωρημένους.
Ακόμη, επιθυμούμε να τονίσουμε ότι θεωρούμε απαράδεκτο να διδάσκονται μόνο για ένα έτος στο Λύκειο τα Λατινικά. Πιστεύουμε ότι πρέπει να επανέλθει άμεσα η διδασκαλία τους τουλάχιστον για δύο χρόνια στο Λύκειο. Τα Λατινικά αποτελούν τον έτερο πυλώνα του σύγχρονου ευρωπαϊκού πολιτισμού και τη γέφυρα με την οποία ο Ελληνισμός μπορεί να κατανοήσει τις λοιπές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, να συνδεθεί και να συνεργαστεί με αυτές.
Ας μην ξεχνούμε ότι και μετά τον Μεσαίωνα, από την Αναγέννηση έως τις μέρες μας, τα Λατινικά αποτέλεσαν και αποτελούν την κατ’ εξοχήν γλώσσα της επιστήμης για τα περισσότερα ευρωπαϊκά κράτη. Μάλιστα, σε πολλές χώρες της Δυτικής και της Ανατολικής Ευρώπης (π.χ. Γερμανία και Τσεχοσλοβακία) η Λατινική υπήρξε ως και τη δεκαετία του 1980 η μοναδική εναλλακτική γλώσσα συγγραφής διδακτορικών διατριβών.
Τέλος, με την ευκαιρία αυτή θα θέλαμε να αναφερθούμε σε έναν γενικότερο ισχυρισμό που θεωρεί την αρχαία ελληνική «νεκρή» γλώσσα και χρησιμοποιείται συχνά από τους υποστηρικτές της κατάργησης της διδασκαλίας της. Η αρχαία ελληνική δεν θεωρείται «νεκρή» γλώσσα με βάση επιστημονικά κριτήρια. Μία γλώσσα θεωρείται νεκρή όταν συντρέχουν δύο απαραιτήτως προϋποθέσεις: (α) δεν έχει φυσικούς ομιλητές και (β) δεν έχει αφήσει πίσω της (μέσω της εξέλιξής της) γλωσσικούς απογόνους. Με την έννοια αυτή, οι ειδικοί δεν θεωρούν ότι η αρχαία ελληνική έχει «πεθάνει», εφόσον υπάρχουν Νεοέλληνες που έχουν ως μητρική τους γλώσσα τη σύγχρονη μορφή της ελληνικής! Πέρα από το ζήτημα του ορισμού, όμως, που εν προκειμένω δεν είναι και το πλέον ουσιαστικό, ο καθένας αντιλαμβάνεται ότι μια γλώσσα της οποίας η πλούσια γραμματειακή παραγωγή γεμίζει τις βιβλιοθήκες, πανεπιστημιακές και μη, όλου του κόσμου και η οποία επηρέασε και επηρεάζει, άλλοτε περισσότερο κι άλλοτε λιγότερο, την πορεία του ευρωπαϊκού και παγκόσμιου πολιτισμού, εκ των πραγμάτων δεν είναι νεκρή. Ιδιαίτερα μάλιστα για μας, τους Νεοέλληνες, η αρχαία ελληνική εξακολουθεί να αποτελεί μέρος της ζωής μας, όχι μόνο γιατί η σημερινή μας γλώσσα δεν είναι τίποτε άλλο παρά η εξέλιξη εκείνης, αλλά και γιατί η ίδια η αρχαία μορφή της γλώσσας μας είτε είναι παρούσα αυτούσια δίπλα μας (βλ. π.χ. επιγραφές σε αρχαιολογικούς χώρους, μουσεία) είτε ενσωματώνεται ανά πάσα στιγμή στον φυσικό νεοελληνικό μας λόγο με απόλυτα ομαλό τρόπο. Αυτή η τελευταία απόδειξη της ζωντάνιας της είναι ταυτόχρονα και ένα προνόμιο που η αρχαία γλώσσα προσφέρει μόνο σε μας, τους φυσικούς συνεχιστές της, και προφανώς οφείλουμε να το αξιοποιήσουμε.
Αθήνα, 31/05/2016
Τα μέλη του Τομέα Κλασικής Φιλολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών


Η απελευθέρωση από το γνωστό.

User avatar
osho_st
Site Admin
Posts: 307
Joined: Tue Feb 11, 2014 12:04 am

Re: Αρχαία Ελληνικά

Postby osho_st » Thu Jun 02, 2016 8:10 pm

Φυσικά η αρχαία γραμματεία είναι σημαντική, όμως υπάρχουν άξιες μεταφράσεις που επιτρέπουν στον μαθητή να έρθει σε επαφή με πολλαπλάσιο μέρος της, στον ίδιο χρόνο. Η εκμάθηση της γραμματικής, του συντακτικού και του λεξιλογίου κάποιας αρχαίας Ελληνικής διαλέκτου, πρακτικά μειώνει την δυνατότητα επαφής νε την αρχαία Ελληνική γραμματεία στα πλαίσια του σχολείου. Αντίθετα η αρχαία Ελληνική είναι απαραίτητη για όποιον θέλει να εντρυφήσει στο αντικείμενο.


Η απελευθέρωση από το γνωστό.

User avatar
osho_st
Site Admin
Posts: 307
Joined: Tue Feb 11, 2014 12:04 am

Αρχαία Ελληνικά - Νεκρή γλώσσα

Postby osho_st » Sat Jun 04, 2016 12:02 pm

Image
http://www.akwn.net/
Κάποιοι παραπέμπουν σε μια σελίδα όπου μερικές ειδήσεις γράφονται σε κάποια διάλεκτο της Αρχαίας Ελληνικής (νομίζω προσεγγίζει την Αττική). Και το γεγονός αυτό φαίνεται οτι θεωρείται ένδειξη για ζωντάνια της γλώσσας. Οπότε αν κάποιος λάτρης των Σουμεριακών έκανε κάτι ανάλογο θα ήταν ένδειξη ότι τα Σουμερικά είναι ζώσα γλώσσα.....

Μερικές έννοιες της γλώσσας μας ανάλογα με το πεδίο συζήτησης έχουν και διαφορετική έννοια. Έτσι συχνά χρησιμοποιείται η λέξη "φυλή" με την έννοια race σαν έννοια της βιολογίας ή με την έννοια tribe σαν έννοια της κοινωνιολογίας. (σημειώστε μάλιστα ότι η λέξη race δεν έχει σαφώς καθορισμένο αντικείμενο στην βιολογία και για αυτό πρέπει να την αποφεύγουμε, ενώ στο ανθρώπινο είδος δεν έχει καμιά έννοια).
Θα πρέπει λοιπόν να χρησιμοποιούμε τις έννοιες σύμφωνα με τους ορισμούς τους στο πλαίσιο της συζήτησης που συμμετέχουμε για να συνεννοούμαστε και να μην λέμε βλακείες.

Έτσι και η έκφραση "νεκρή γλώσσα" έχει νόημα ΜΟΝΟ στην γλωσσολογία. Αν κάποιος την χρησιμοποιεί την χρησιμοποιεί αναγκαστικά σύμφωνα με τον ορισμό της ΓΛΩΣΣΟΛΟΓΙΑΣ, και ποτέ με οποιονδήποτε άλλο.
Ο ορισμός δεν κρύβει κάποια υποτιμητική σημασία όπως φαντασιώνουν μερικοί άσχετοι.

Με απλά λόγια νεκρή γλώσσα, είναι μια γλωσσική διάλεκτος που δεν έχει φυσικούς ομιλητές. Το ότι έχει αφήσει απογόνους δεν παίζει κανένα ρόλο, από την στιγμή που η προγονική διάλεκτος έχει απομακρυνθεί ως προς την γραμματική, συντακτικό, φωνολογία, και λεξιλόγιο (το λεξιλόγιο είναι το πλέον ασήμαντο), ώστε οι ομιλητές της σύγχρονης διαλέκτου να μην καταλάβουν ενστικτωδώς και να μην μιλούν την προγονική.

Συνήθως φυσικοί ομιλητές είναι όσοι διδάσκονται μια διάλεκτο σαν μητρική τους γλώσσα. Αλλά γενικότερα θα μπορούσαμε να πούμε οτι είναι όσοι την χρησιμοποιούν στο σύνολο των ομόγλωσσων επαφών τους. Έτσι αν δεν υπάρχουν παιδιά που μιλάνε αρχαία Ελληνικά, αν κάποιοι δεν φλερτάρουν σε αυτή, αν κάποιοι δεν λένε ανέκδοτα, αν δεν βρίζουν, αν δεν γράφουν τα λογοτεχνικά τους κείμενά, αν δεν τραγουδάνε, αν δεν παραγγέλνουν στην ταβέρνα, είναι νεκρή.


Η απελευθέρωση από το γνωστό.

User avatar
osho_st
Site Admin
Posts: 307
Joined: Tue Feb 11, 2014 12:04 am

Re: Αρχαία Ελληνικά

Postby osho_st » Mon Jun 06, 2016 8:00 pm

Η εξελικτική θεωρία διδάσκεται συνολικά 3 και στις τρις τάξεις του γυμνασίου. Αποτέλεσμα. Ένα μεγάλο μέρος των μαθητών φαντάζεται οτι η εξελικτική θεωρία υποστηρίζει πως προερχόμαστε από τους πιθήκους, ενώ ακόμα περισσότεροι νομίζουν ότι η εξελικτική είναι απλά μια θεωρία.....
Τα αρχαία διδάσκονται 3 ώρες την βδομάδα και οχι συνολικά σε όλο το γυμνάσιο....

Η καταφανής αυτή έλλειψη παιδείας σε ένα κομβικό σημείο, απαραίτητο για την κατανόηση του κόσμου σε πολλές πτυχές του και απόρριψης του ρατσισμού, δεν συναντάται μόνο στην εξελικτική βιολογία, αλλά σε πάμπολλα σημαντικότατα γνωστικά αντικείμενα, που θα μπορούσαν να τύχουν λίγο ευνοϊκότερης αντιμετώπισης σε διδασκαλικές ώρες.

Σε αντάλλαγμα αποκτούμε γνώσεις συντακτικού, γραμματικής και λεξιλογίου μερικών νεκρών διαλέκτων που συνηθίζουμε να ονομάζουμε αρχαία Ελληνική γλώσσα, στις οποίες είναι γραμμένα πάμπολλα μνημεία της ανθρώπινης διανόησης. Κείμενα που είναι εξαιρετικά αμφίβολο αν κάποιος που δεν εντρυφήσει μετά το σχολείο, στην "αρχαία Ελληνική γλώσσα" υπάρχει περίπτωση να είναι σε θέση να κατανοήσει, και πολύ περισσότερο να προσπαθήσει να το κάνει.
Μεγαλείο κακής διαχείρισης του διαθέσιμου χρόνου των μαθητών.


Η απελευθέρωση από το γνωστό.

User avatar
osho_st
Site Admin
Posts: 307
Joined: Tue Feb 11, 2014 12:04 am

Και ομως υπάρχουν φιλόλογοι που ζητούν την κατάργηση (και καλά κάνουν)

Postby osho_st » Mon Jun 06, 2016 9:05 pm

Ένα κείμενο αρκετά προσεγμένο και ρεαλιστικό κατά την γνώμη μου.
Αρχαία Ελληνικά στο Γυμνάσιο: Ας γίνουν επιτέλους οι αναγκαίες αλλαγές Στην Ελλάδα, εδώ και χρόνια, η διδασκαλία των αρχαίων ελληνικών γίνεται το επίκεντρο μιας συζήτησης που αποκτά συγκρουσιακό χαρακτήρα και αφορά σε πρώτη ανάγνωση αυτή καθαυτή τη διδακτική πράξη. Ωστόσο το περιεχόμενο και οι μέθοδοι με τις οποίες προτείνεται να διδάσκονται τα αρχαία ελληνικά αφορούν ουσιαστικά το σχολείο που θέλουμε. Οι υπέρμαχοι της διδασκαλίας των Αρχαίων Ελληνικών από το πρωτότυπο στο Γυμνάσιο εμφανίζονται ευχαριστημένοι. Άλλοι επειδή ικανοποιούν ξεπερασμένες ιδεολογικές εμμονές, άλλοι επειδή προωθούν ίσως ποικίλα εξωεκπαιδευτικά συμφέροντα, άλλοι γιατί έτσι αυξάνονται οι ώρες διδασκαλίας των φιλολογικών αντικειμένων.

Παρουσιάζονται σίγουροι για την ανάγκη να διδάσκεται η αρχαία γλώσσα, υπερασπιζόμενοι (με αφηρημένο και αντανακλαστικό τρόπο) τις ανθρωπιστικές σπουδές και ταυτοχρόνως αρνούμενοι ή αδιαφορώντας για το αποτέλεσμα της διδασκαλίας μέσα στην τάξη. Σπανίως θέτουν ζητήματα διδακτικής μεθόδου, κι αυτό κυρίως όταν προκύπτει το αίτημα της κατάργησης της διδασκαλίας των Αρχαίων Ελληνικών από το πρωτότυπο. Είναι τουλάχιστον αποκαρδιωτικό ότι δεν νοιάστηκαν τόσα χρόνια για την εξωφρενική στρέβλωση της αρχαιότητας, τόσο του κόσμου όσο και της γλώσσας, δεν απαίτησαν να γίνει συζήτηση για το περιεχόμενο, τις μεθόδους, δεν τοποθετήθηκαν δημοσίως για το αν πρέπει να διδάσκεται η καθαρεύουσα (γιατί περί αυτής πρόκειται, αν δει κανείς τα δύο πακέτα βιβλίων που χρησιμοποιήθηκαν από το 1992 και εξής, τα οποία εστιάζουν στη γραμματική και στο συντακτικό αποκομμένα, ουσιαστικά, από το γλωσσικό πλαίσιο), δεν αποτόλμησαν να προχωρήσουν στην αποτίμηση του αποτελέσματος. Πολλοί από εμάς που παλεύουμε με τη διδασκαλία της αρχαίας γλώσσας και γραμματείας βρισκόμαστε καθημερινά απέναντι στη ματαίωση (αν κάποιοι διαφωνούν με αυτό, ας δείξουν τι γίνεται μέσα στην αίθουσα διδασκαλίας).

Στο μάθημα της αρχαιογλωσσίας συμπυκνώνονται αρκετές από τις κακοδαιμονίες της εκπαίδευσης: η παθητικότητα των μαθητών, η απαξίωση της έκφρασής τους, η έλλειψη αναζήτησης του νέου, η καταστολή της κριτικής προσέγγισης, η προσκυνηματική σχέση με ό,τι παρουσιάζεται ως αυθεντία, και σε τελική ανάλυση, η απομάκρυνση και η αποστροφή των μαθητών από τη γνώση συνολικά της αρχαιότητας και όχι μόνο της αρχαίας ελληνικής γλώσσας. Υπάρχει κατά τη γνώμη μας η λανθασμένη αντίληψη ότι οι αξίες της ελληνικής αρχαιότητας μεταδίδονται μέσω της γνώσης της αρχαιοελληνικής γλώσσας. Κατά πόσο όμως αυτό μπορεί να επιτευχθεί τη στιγμή που οι μαθητές δεν την κατανοούν; Η άποψή μας είναι ότι η αρχαιότητα δεν ταυτίζεται με τη γλώσσα. Οι αξίες της είναι πανανθρώπινες. Αφορούν όλους τους λαούς και όχι μόνο τους «επίσημους κληρονόμους» της αρχαίας γλώσσας. Κατακτιούνται μέσα από τη γνώση του ιστορικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος που τις γέννησε. Και αυτό μπορεί να γίνει μέσα από δόκιμες μεταφράσεις. Ξαναπιάνουμε, λοιπόν, το νήμα της εκπαιδευτικής ιστορίας από το σημείο που το άφησαν επιστήμονες και δάσκαλοι που γνώρισαν και δίδαξαν την αρχαιότητα.

Η ιστορία της εκπαίδευσης μάς έδειξε ότι κατά το διάστημα που οι μαθητές συζητούσαν για τον αρχαίο κόσμο και εφοδιάζονταν με πολύπλευρη γνώση για την αρχαία γραμματεία ήμασταν στη σωστή κατεύθυνση. Δεν είμαστε μιμητές, αλλά δεν μηδενίζουμε τα διδάγματα του παρελθόντος. Επιπλέον, γνωρίζουμε ότι στην εκπαίδευση των δυτικών χωρών η θέση και η διδασκαλία των κλασικών γραμμάτων περνάει κρίση. Η δύση διέσωσε και μάς πρόσφερε την αρχαιοελληνική γραμματεία μέσα από έγκυρες εκδόσεις. Εμείς λίγα πράγματα έχουμε προσφέρει για την πρόσληψή της από τον σύγχρονο άνθρωπο. Είναι επιβεβλημένο πια να ξεφύγουμε από τον «άγονο ιστορισμό», από τη στείρα περηφάνια των παθητικών κληρονόμων και να δούμε δημιουργικά τη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας. Ξέρουμε ότι, σε κάποιο βαθμό, και ο υπόλοιπος κόσμος περιμένει από εμάς, εδώ στην Ελλάδα, να δείξουμε ένα μοντέλο ουσιαστικής προσέγγισης και διδασκαλίας της γλώσσας μας. Η κρίση των κλασικών σπουδών είναι και θέμα δικών μας λανθασμένων εκπαιδευτικών επιλογών. Έχουμε ευθύνη να στηρίξουμε τις αξίες της αρχαιότητας και να προβάλλουμε μία ουσιαστική πρόταση για την προσέγγισή τους πέρα από ιδεολογικά στερεότυπα. Έχουμε συνείδηση ότι η αρχαία ελληνική γραμματεία είναι κεφαλαιώδους σημασίας τμήμα της ελληνικής εκπαίδευσης για πολλούς λόγους, πρωτίστως ιδεολογικούς, ότι μέσω και αυτών καλλιεργείται η ταυτότητά μας.

Γι’ αυτό και θέλουμε να είναι η σχέση με τα κλασικά κείμενα δημιουργική, στέρεη, έντιμη, βασισμένη στη γνώση. Αυτό, άλλωστε, δείχνει και η στάση μας απέναντι στην εκπαίδευση συνολικά. Αλλά να που η περιπλάνηση τώρα τελείωσε. Δεν μπορούμε να έχουμε ένα διαφορετικό σχολείο χωρίς να έχουμε αλλάξει τη στάση μας απέναντι στη διδασκαλία των αρχαίων ελληνικών. Κρίνεται, λοιπόν, αναγκαίος ένας καινούριος τρόπος θέασης του αρχαιοελληνικού πολιτισμού, μακριά από φορμαλιστικές και αγκυλωμένες στους τύπους προσεγγίσεις του, με κύριο αυτόν της αντικατάστασης των αρχαίων κειμένων από δόκιμες νεοελληνικές μεταφράσεις, που θα αποτυπώνουν το αρχαίο πνεύμα στην διαχρονικότητά του και στην αλληλεπίδρασή του με το σήμερα. Βασική προϋπόθεση είναι να καταργηθεί η διδασκαλία της αρχαίας γλώσσας στο γυμνάσιο και να διατεθούν οι ώρες για τη διδασκαλία της νεοελληνικής γλώσσας και της αρχαίας γραμματείας μέσα από μεταφρασμένα κείμενα.

Διαβάστε περισσότερα: http://xenesglosses.eu/2016/05/neo-keim ... mment-7588


Η απελευθέρωση από το γνωστό.

User avatar
osho_st
Site Admin
Posts: 307
Joined: Tue Feb 11, 2014 12:04 am

Διαμαρτύρονται οι αναπληρωτές φιλόλογοι για την πρόταση των πανεπιστημιακών

Postby osho_st » Mon Jun 06, 2016 9:14 pm

Αν και όλο το κείμενο αξίζει θα ήθελα να τονίσω το "Έχει μαθηματική δομή, μελωδικότητα και πλούτο." Υποθέτοντας οτι οι φιλόλογοι αυτοί έχουν γνώση αρχαίων Ελληνικών, φοβάμαι οτι αποδεικνύεται ότι δεν τους βοήθησαν και πολύ στην κριτική τους ικανότητα και σοφία (όπως διατείνονται οτι κάνουν τα αρχαία Ελληνικά), έτσι αναπαράγουν γνωστό μύθευμα.
http://xenesglosses.eu/2016/05/diamarty ... n-protasi/

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΩΝ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ

Προς Υπουργό Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων κ. Φίλη «Μονάχη έγνοια η γλώσσα μου στις αμμουδιές του Ομήρου». Ελύτης. Εμβρόντητοι διαβάσαμε την πρόταση – που υπογράφεται από 56 πανεπιστημιακούς δασκάλους – για την κατάργηση της διδασκαλίας των Αρχαίων Ελληνικών από το πρωτότυπο στο Γυμνάσιο και αντ’ αυτής την αύξηση των Νέων Ελληνικών. Είναι συγκινητικό, βέβαια, το ενδιαφέρον για τις μειωμένες ώρες διδασκαλίας της Νέας Ελληνικής. Οι ώρες της Νεοελληνικής Γλώσσας μειώθηκαν στην Α’ Γυμνασίου από 3 σε 2 το 2014 και της Ιστορίας της Γ’ Γυμνασίου από 3 σε 2 το 2015( με απόφαση του τότε υπουργού παιδείας κ. Αρβανιτόπουλου). Επίσης μειώθηκαν οι ώρες της Λογοτεχνίας στη Γ’ Λυκείου από 2 σε 1! και εξοβελίστηκε ο Επιτάφιος το 2015 ( με απόφαση του τότε υπουργού κ. Μπαλτά).

Έτσι, το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα έχει την εξής παγκόσμια πρωτοτυπία: η μητρική γλώσσα να διδάσκεται λιγότερες ώρες από τις ξένες (4 ώρες αγγλικά και γαλλικά ή γερμανικά!). Τα φιλολογικά μαθήματα υπέστησαν μείωση αλλά δεν είδαμε από πλευρά των πανεπιστημιακών τότε κάποια διαμαρτυρία. Το μάθημα των Αρχαίων Ελληνικών από το πρωτότυπο είναι απαραίτητο να παραμείνει στο ωρολόγιο πρόγραμμα του Γυμνασίου γιατί:
  • Αποτελεί μοναδικό παράδειγμα γλώσσας με αδιάκοπη ιστορική συνέχεια.

    Η διδασκαλία της Αρχαίας αποσκοπεί εκτός των άλλων και στην πληρέστερη γνώση της Νέας Ελληνικής.

    Η Αρχαία Ελληνική προσέφερε λέξεις σε όλες σχεδόν τις ευρωπαϊκές γλώσσες.

    Έχει ομοιότητες με το συντακτικό της Νέας Ελληνικής, όπως στις δευτερεύουσες προτάσεις, στο άμεσο και έμμεσο αντικείμενο.

    Μεταδίδει σπουδαίες ηθικές αξίες και μηνύματα ανθρωπισμού.

    Αποτελεί φραγμό στην ξενομανία και τα greeklish.

    Ο νους εξασκείται όταν μεταφράζει. Αποκτά σοφία ο μαθητής όταν μαθαίνει τις ρίζες των λέξεων.

    Η Αρχαία διδάσκεται στη Δανία, Αγγλία, Νορβηγία, Βέλγιο, Γαλλία, Λουξεμβούργο, Ισπανία, Ιταλία, Ρωσία (στο κρατικό πανεπιστήμιο Μόσχας, Λομονόσοφ, στο Κρατικό Πανεπιστήμιο Ανθρωπιστικών Σπουδών (RGGU), στο Πανεπιστήμιο Αγίας Πετρούπολης, στο Πανεπιστήμιο Πετροζαβόντσκ, στη Θεολογική Ακαδημία Μόσχας και στα εκκλησιαστικά λύκεια), στον Καναδά (στα Τμήματα Κλασικών Σπουδών των Πανεπιστημίων Mc Gill – Montreal, New Brunswick – Fredericton Waterloo-Ontario, Manitoba- Manitoba και η παρακολούθησή τους είναι ως επί το πλείστον υποχρεωτική) και σε πλείστα άλλα μέρη του κόσμου. Στην Αγγλία μάλιστα σκέφτονται να διδάσκεται στο δημοτικό, γιατί θα εξασκήσει περισσότερο τους μαθητές στην εκμάθηση ξένων γλωσσών.

    Μέσα στην απλότητα και τη λακωνικότητα που τη χαρακτηρίζει περικλείει σπουδαία νοήματα π.χ «τὸ εὔδαιμον τὸ ἐλεύθερον, τὸ δ’ ἐλεύθερον τὸ εὔψυχον…»

    Οξύνει την κρίση του μαθητή όσο και η κατανόηση μιας αλγεβρικής εξίσωσης. Η μάθηση των Αρχαίων αποτελεί σπουδαίο διανοητικό γύμνασμα. Είναι η γλώσσα στην οποία γράφτηκαν έργα που θεμελίωσαν τον πνευματικό πολιτισμό της ανθρωπότητας. ( Σχολικό βιβλίο Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας Α’ Γυμνασίου σελ. 7)

    Έχει μαθηματική δομή, μελωδικότητα και πλούτο.
Εφόσον οι πανεπιστημιακοί διαπίστωσαν πρόβλημα στην εκμάθηση της γλώσσας – όπως υποστηρίζουν κι ενώ οι ίδιοι δε διδάσκουν στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση- θα μπορούσαν να προτείνουν αναμόρφωση των βιβλίων και όχι κατάργηση του μαθήματος. Θα μπορούσαν, επίσης, να προτείνουν αύξηση των ωρών της Νεοελληνικής Γλώσσας και μείωση των ξένων γλωσσών για τη θεραπεία του προβλήματος κι όχι να ρίξουν την πέτρα του αναθέματος στο μάθημα των Αρχαίων. Σήμερα, στα πλαίσια της παγκοσμιοποιημένης κοινωνίας επιχειρείται αφελληνισμός γλωσσικός και δη σ’ ένα έθνος γλωσσικά ανάδελφο. Όσο για το επιχείρημα πως δυσκολεύονται οι αλλοδαποί μαθητές με τα Αρχαία, θεωρούμε πως στερείται λογικής, καθώς το ωρολόγιο πρόγραμμα των σχολείων δομείται με βάση τις ανάγκες των γηγενών μαθητών. Για τους αλλοδαπούς μαθητές, σαφώς στο πολυπολιτισμικό σύγχρονο σχολείο, πρέπει να ληφθεί άλλου είδους μέριμνα κι όχι η κατάργηση των Αρχαίων. Τέλος, γεννάται εύλογα το ερώτημα μήπως η επιχειρούμενη κατάργηση των Αρχαίων στοχεύει στην ενοποίηση ειδικοτήτων, όπου καθένας διδάσκει ό,τι βρίσκει πρόσφορο για να καλύψει το ελλιπές ωράριό του, όπως γίνεται σήμερα με την Ιστορία που διδάσκεται από ειδικότητες μη επαρκώς καταρτισμένες για τη διδασκαλία του μαθήματος. Με εκτίμηση Το Δ.Σ

Διαβάστε περισσότερα: http://xenesglosses.eu/2016/05/diamarty ... n-protasi/


Η απελευθέρωση από το γνωστό.

User avatar
osho_st
Site Admin
Posts: 307
Joined: Tue Feb 11, 2014 12:04 am

Σημειώσεις από μια συζήτηση για τα αρχαία.

Postby osho_st » Tue Sep 04, 2018 1:01 pm

Είχα κάνει μερικές αναρτήσεις σε μια συζήτηση για τα αρχαία. Από εκεί μεταφέρω μερικές δικές μου παρατηρήσεις.

Δεν υπάρχει μια αρχαία Ελληνική. Υπάρχουν τουλάχιστον τέσσερις, και καλό είναι να ξεκαθαρίζουμε σε ποια αναφερόμαστε. Φυσικά και κατά κανόνα αναφερόμαστε στην Αττική διάλεκτο, οπότε ίσως είναι πλεονασμός η επισήμανση, όμως υπάρχει κάποιος λόγος που θεωρείται αυτή πλέον σημαντική; Φυσικά και υπάρχει, είναι αυτή από την οποία έχουμε την μεγαλύτερη γραμματεία. Κάτι που αποτελεί και ένδειξη πως το σημαντικό, αυτό που παρακεινεί τους λάτρεις της αρχαίας Ελληνικής, δεν είναι η ίδια η γλώσσα, αλλά η γραμματεία.

Οι αρχαίες Ελληνικές διάλεκτοι διαφέρουν από την νέα Ελληνική γλώσσα. ως προς το λεξιλόγιο, την φωνολογία, την γραμματική και το συντακτικό. Σε βαθμό που να είναι ακατανόητες χωρίς ειδική διδασκαλία. Ίσως Αυτό καθιστά στην ν.Ε.γ. μια ουσιαστικά διαφορετική γλώσσα.
Παρενθετικά, επειδή είναι δύσκολο να γεφυρώσει κανείς το σήμερα με το παρελθόν πριν από 2000, αρκετοί θεωρούν πως οι διαφορές είναι ασήμαντες. Και ίσως είναι θεμιτή η αμφιβολία για το αν η προφορά των αρχαίων Ελλήνων ήταν "δυναμική", όμως το γεγονός πως η ιστορική ορθογραφία διατηρεί διαφορετικά γράμματα για τον φθόγκο [ι] ή τον [ο] δηλώνει πως υπάρχουν ουσιαστικές διαφορές σε φωνολογία. Βλέπετε η γραφή αποτελεί αναπαράσταση της ομιλίας, και χωρίς διαφορές σε φθόγκους δεν υπάρχει λόγος να δημιουργηθούν διαφορές σε γραφή φθόγκων....

Έχει αναφερθεί αρκετές φορές πως η διδασκαλία κάποια αρχαίας Ελληνικής διαλέκτου, θεραπεύει δυσλεξία. Πρόκειται για γνωστό ψευδό-επιστημονικό μύθο. Όμως ίσως υπάρχει κάποια αφορμή για τον μύθο. Η διδασκαλία γενικότερα νεκρών γλωσσών, σύμφωνα με μια έρευνα, έχει θετικά αποτελέσματα στην μαθησιακή ικανότητα. Το γιατί δεν το έχω ψάξει. Φυσικά αυτό δεν αφορά ειδικά κάποια νεκρή γλώσσα.

Η αρχαία Ελληνική γενικότερα θεωρείται "νεκρή γλώσσα" σύμφωνα με την γλωσσολογική έννοια του όρου.
Και αυτό γιατί δεν έχει "φυσικούς ομιλητές". Ήτοι άτομα που να την χρησιμοποιούν χωρίς να την έχουν διδαχθεί, όπως την μητρική τους γλώσσα.
Η λέξη "νεκρή" είναι λοιπόν γλωσσολογικός όρος, οπότε και η λέξη πρέπει να χρησιμοποιείται αποκλειστικά σε συζητήσεις γλωσσολογικής θεματολογία. Οπουδήποτε αλλού, είναι εύκολο να παρερμηνευτετεί σαν υποτιμιτική για την γλώσσα, κάτι που προφανώς δεν ισχύει.

Το ότι η ν.Ε.δ. είναι σε μεγάλο βαθμό εξέλιξη αρχαίας Ελληνικής διαλέκτου, δεν καθιστά την α.Ε.δ. ζώσα. Όπως και το γεγονός πως η ν.Ε.δ. είναι εξέλιξη της πρωτο-ινδοευρωπαϊκής δεν την καθιστά αυτήν ζώσα.

Η διδασκαλία μιας αρχαίας Ελληνικής διαλέκτου δεν καθιστά ικανότερο το άτομο στην χρήση της νέας Ελληνικής.

Καμιά απολύτως γλώσσα δεν έχει μεγαλύτερη εκφραστική ικανότητα από οποιοδήποτε άλλη. Έτσι και η αρχαίες Ελληνικές διάλεκτοι δεν πλεονεκτούν σε τίποτα έναντι της ν.Ε.γ. Μην συγχέουμε την γραμματεία με την γλώσσα.

Οι αρχαίες Ελληνικές διάλεκτοι έχουν λιγότερες γνωστές λέξεις απο την ν.Ε.γ. όμως αυτό δεν τις καθιστά κατώτερες. Επί πλέον δεν δέχονται νέες λέξεις, κάτι που είναι κοινό χαρακτηριστικό σε όλες τις ζώσες γλώσσες.

Η διδασκαλία της α.Ε καταλαμβάνει δυσανάλογα μεγάλη έκταση στα σχολεία μας. Χωρίς να διασφαλίζει πως το μαθητικό σύνολο θα είναι σε θέση να διαβάσει ένα άγνωστο κείμενο. Αντίστοιχα άλλα μαθήματα διδάσκονται πολύ λίγες ώρες ή και καθόλου. Έτσι πολλοί φαντάζονται πως η εξελικτική είναι απλά μια θεωρία πως προερχόμαστε από πιθήκους.....

Για όλα τα ποιο πάνω μπορείτε να ενημερωθείτε ψάχνοντας πληροφορίες από γλωσσολόγους. Για αρχή προτείνω τους δέκα μύθους για την Ε.γ.
http://www2.media.uoa.gr/lectures/lingu ... print.html

Εδικά για την διδασκαλία μια και αυτό είναι το θέμα, θα έλεγα ότι μια ματιά σε ένα κείμενο του Κακριδή θα ήταν ενδιαφέρουσα, αρκεί να μην μείνετε στην πρώτη σελίδα όπως οι περισσότεροι θιασώτες της διδασκαλίας των αρχαίων.
http://www.greek-language.gr/greekLang/ ... idis_1.pdf


Η απελευθέρωση από το γνωστό.

User avatar
osho_st
Site Admin
Posts: 307
Joined: Tue Feb 11, 2014 12:04 am

Σημειώσεις από μια συζήτηση για τα αρχαία. (2)

Postby osho_st » Tue Sep 04, 2018 1:15 pm

Πρώτη ένσταση στην συζήτηση ήταν πως πολλοί όμως αμφισβητούν την ύπαρξη της πρωτο-ινδοευρωπαικής. Αν και η αμφισβήτηση είναι νομίζω πολύ μικρή για να την πάρουμε σοβαρά υπόψη, ας πούμε ότι δεν υπήρξε. Το βέβαιο είναι ότι υπήρξε κάποια προγονική γλώσσα των αρχαίων Ελληνικών διαλέκτων, εκτός αν φαντασιώνει κανείς πως μας δίδαξαν εξωγήινοι ή κάτι ανάλογο. Οπότε αυτή η γλώσσα "ζει" μέσα στην ν.Ε.γ.......
Για να είμαστε και περισσότερο ακριβείς, όλες οι γλώσσες έχουν κοινή καταγωγή, στο μακρινό παρελθόν, όπου εμφανίζεται στην γη ο homo sapiens sapiens.

Η άποψη πως η αρχαία Ελληνική δεν είχε περισσότερες λέξεις από την νέα, θεωρείται συχνά σαν ύβρις, μια και η αρχαία υποτίθεται ότι υπερέχει ως προς το λεξιλογικό πλούτο. Η εργασία του Σαραντάκου για το "λερναίο κείμενο" ξεκαθαρίζει το θέμα.
Αλλά ακόμα και να μην το ξεκαθάριζε, είναι ξεκάθαρο ότι δεν υπάρχουν ανώτερες εκφραστικά γλώσσες. Σε αυτό το σημείο υπάρχει το κομμάτι της Μαρία Κακριδή-Φερράρι λέκτορας Γλωσσολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, από τους 10 μύθους για την γλώσσα που παρέπεμψα πριν.
"Οποιαδήποτε γλώσσα χρειαστεί να εξυπηρετήσει τις εκφραστικές ανάγκες μιας κοινωνίας που αναπτύσσεται και σε άλλους τομείς έχει τη δυνατότητα εγγενώς, από τη φύση της, ως επικοινωνιακό σύστημα, να το κάνει. Θα δημιουργήσει καινούριες λέξεις ή καινούριες σημασίες, χρησιμοποιώντας πάντα βέβαια το φωνολογικό, μορφολογικό και συντακτικό της σύστημα και τους κανόνες που τα διέπουν. Είναι λάθος να πιστεύεται ότι οι διαφορές των γλωσσών στους συγκεκριμένους τομείς που τις συγκροτούν σημαίνουν και διαφορές στη δυνατότητα ή την ικανότητα να εκφράζουν τα οποιαδήποτε νοήματα και τις σχέσεις μεταξύ τους."
Οι γλώσσες αποτελούν εγγενή ιδιότητα του ανθρωπίνου είδους να επικοινωνεί. Και σαν τέτοιες είναι ή γίνονται όλες, όσο πλούσιες και εκφραστικές, χρειάζονται ο ομιλητές τους. Έτσι ανάλογα με τις ανάγκες των ομιλητών η γλώσσα θα αποκτήσει περισσότερες ή λιγότερες λέξεις και θα διαμορφωθεί σε περιεχόμενο, με τεχνικούς, φιλοσοφικούς, ή ότι άλλο όρους.


Η απελευθέρωση από το γνωστό.


Return to “Θέματα σχετικά με την γλώσσα.”