freeforum.gr

δοκιμαστική λειτουργία - συμβουλές καλόδεχτες

Κομμουνισμός, προβλήματα, προϋποθέσεις και πολιτικές επιλογές.

User avatar
nazi_st
Posts: 120
Joined: Tue Feb 11, 2014 4:56 pm

Κομμουνισμός, προβλήματα, προϋποθέσεις και πολιτικές επιλογές.

Postby nazi_st » Sat Jun 23, 2018 9:41 am

Από πολύ παλιά είχα συμπάθια στην κομμουνιστική θεωρία, αλλά σε μερικά σημεία δεν μου καθόταν καλά. Με τον καιρό κατέληξα ότι η θεωρία είχε ορισμένα προβλήματα εφαρμογής. Όχι αυτά και όσα της καταλογίζουν οι φανατικοί πολέμιοι, αλλά αρκετά που να την καθιστούν ανεφάρμοστη.
Αν και την θεωρώ ανεφάρμοστη, νομίζω ότι είναι ένας θεμιτός στόχος για την μακροπρόθεσμη εξέλιξη της κοινωνίας.



User avatar
nazi_st
Posts: 120
Joined: Tue Feb 11, 2014 4:56 pm

Τρεις κανόνες του πατερούλη Μαρξ.

Postby nazi_st » Sat Jun 23, 2018 10:16 am

Χρόνια πριν, διάβαζα ένα κείμενο από κάποια πηγή του ΚΚΕ. Δεν θυμάμαι πια, ούτε και φρόντισα να αποθηκεύσω κάποια παραπομπή.
Το κείμενο ανέφερε δύο βασικές προϋποθέσεις για τον σοσιαλιστικό μετασχηματισμό, και ένα κανόνα επιλογής για συγκιριακές συμμαχίες με αστικές δυνάμει. Με εξέπληξε για την σαφήνεια και την απλότητα των θέσεων και των επιχειρημάτων. Θέσεις που βρίσκουν εφαρμογή σε αρκετές περιπτώσεις, εκτός του σοσιαλιστικού μετασχηματισμού.
Ας τα πάρουμε με την σειρά.

1. Ο σοσιαλιστικός μετασχηματισμός, απαιτεί την υποστήριξη της συντριπτικής πλειοψηφίας του λαού.
Αν όχι με την μορφή ενεργής συμμετοχής, έστω με την μορφή ανοχής και θεωρητικής υποστήριξης. Η συντριπτική πλειοψηφία θα πρέπει να είναι συνειδητοποιημένη, ενημερωμένη και ως εκ τούτου, αποφασισμένη για κάποιες θυσίες.
Νομίζω ότι το ίδιο μπορεί να πει κανείς για κάθε ριζική αλλαγή που συντελείται σε μια κοινωνία. Για να πετύχει δεν αρκεί να γίνει μια προσπάθεια από ένα μικρό ποσοστό 3-5% μιας ηγετικής ομάδος, ή και από ένα μεγάλο ποσοστό αποδοχής όπως ένα 50+%, θα πρέπει η συντριπτική πλειοψηφία να υποστηρίζει την ριζική αυτή αλλαγή. Και μάλιστα η επιλογή της στήριξης να είναι προϊόν συνειδητής επιλογής και όχι συναισθηματικής αντίδρασης. Αλλιώς όσοι αντιστρατεύονται την επιλογή, θα βρουν έδαφος να εμποδίσουν την αλλαγή, ή η αλλαγή θα απαιτήσει εκτεταμένες αντιδημοκρατικές δράσεις για την εφαρμογή της, που στην πράξη ακυρώνουν κάθε καλή πρόθεση.

2. Μια ριζική αλλαγή δεν γίνεται τοπικά.
Ήδη στο παρελθόν ήταν φανερό, ότι ακόμα και αν εντός της χώρας η αλλαγή είχε την συντριπτική υποστήριξη των πολιτών, οι αντιδράσεις εκτός της χώρας από τις ομάδες που ήταν αντίθετες στην αλλαγή αυτή, θα δημιουργούσαν προβλήματα και αν η χώρα δεν ήταν ιδιαίτερα ισχυρή θα οδηγούσαν την προσπάθεια αλλαγής σε αποτυχία.
Σήμερα τόσο λόγο του παγκοσμιοποιημένου περιβάλλοντος, της αλληλεξάρτησης των οικονομιών όσο και λόγο ιδιαίτερα περιορισμένης παραγωγικής αυτάρκειας, το να γίνει μια ριζική αλλαγή τοπικά μοιάζει ανέκδοτο. Ακόμα και ισχυρότατες χώρες, θα αντιμετωπίσουν εξωτερικές αντιδράσεις από το σύνολο των αντίθετων χωρών, που θα οδηγήσουν την αλλαγή σε αποτυχία. Φυσικά για τις πλέον αδύναμες χώρες, όπως η Ελλάδα το να πετύχουν σημαντικές αλλαγές ενάντια σε ένα περιβάλλον εχθρικό δεν μοιάζει, είναι ανέκδοτο.
Το μη τοπικό, ως προς ένα σοσιαλιστικό μετασχηματισμό σημαίνει παγκόσμιο. Ως προς σημαντικές αλλαγές όμως, για παράδειγμα την διευθέτηση του Ελληνικού χρέους, μπορεί να αρκεί μια πιο περιορισμένη εκδοχή του μη τοπικού, όπως η ε.ε.

3. Οι κομμουνιστές οφείλουν να συντάσσονται με τις λιγότερο αρνητικές ομάδες της αστικής τάξης, για την αντιμετώπιση των πλέον αρνητικών (η διατύπωσή μου δεν είναι καλή, αλλά ελπίζω ότι βγαίνει νόημα).
Υποθέτω ότι αυτό ταιριάζει κουτί στην συμμαχία κομμουνιστών και χωρών με αστικές κυβερνήσεις, ενάντια στον ναζισμό. Αλλά για μένα θα ήταν θεμιτή η συμμαχία της ευρύτερης αριστεράς, ακόμα και πολιτικών δυνάμεων που ρέπουν προς τον νεοφιλελευθερισμό, αλλά διατηρούν ένα σεβασμό προς τα ανθρώπινα δικαιώματα και την ανάγκη κοινωνικού συμβολαίου, ενάντια σε ποιο ακραίες ομάδες.



User avatar
orestis_ts
Posts: 426
Joined: Fri Jun 27, 2014 11:11 am

Η υπερβολική σημασία ή η άρνηση της κοινωνικής επίδρασης.

Postby orestis_ts » Wed Sep 05, 2018 6:51 pm

Η περίπτωση του Λυσένκο (Trofim Lysenko) είναι μια από τις μελανότερες σελίδες στην ιστορία της επιστήμης και από τις πλέον καταστροφικές για την ανάπτυξη της επιστήμης, της βιολογίας αλλά και γενικότερα στην ε.σ.σ.δ.
Ο Λυσένκο φαίνεται ότι είχε κάποια επιστημονική γνώση, και δυστυχώς έκανε κάποιες σωστές παρατηρήσεις που θέλοντας να τις γενικεύσει πέρα από κάθε όριο, τον οδήγησαν σε τραγελαφικά (όπως τα βλέπουμε σήμερα) αποτελέσματα.
Παρατήρησε ότι το περιβάλλον επιδρά στην ανάπτυξη των έμβιων οργανισμών. Στον φαινότυπο όπως θα λέγαμε σήμερα. Κάτι απολύτως σωστό, όμως έκανε το λάθος να υποθέσει ότι η επίδραση του περιβάλλοντος μπορεί να οδηγήσει στην δημιουργία νέων ειδών ή την υποκατάσταση ενός είδους από άλλο. Δηλαδή ότι με τις κατάλληλες καλλιεργητικές συνθήκες θα μπορούσε η βρώμη να γίνει στάρι για παράδειγμα.
Η προσέγγισή του έφτασε στο σημείο να αρνηθεί όχι μόνο την εξελικτική θεωρία του Δαρβίνου αλλά ακόμα και τις αρχές του Μέντελ. Βέβαια τα πειράματά του στέφονταν πάντα από παταγώδη αποτυχία, κάτι που ίσως δεν το συνειδητοποιούσε μια και θα εμφάνισαν σημαντικές φαινοτυπικές διαφορές. Πράγματι ο φαινότυπος ενός οργανισμού με την επίδραση του περιβάλλοντος μπορεί να οδηγήσει σε εξαιρετικά μεγάλες διαφορές μεταξύ έμβιων οργανισμών που μοιράζονται το "ίδιο" dna. (Το ίδιο το βάζω σε εισαγωγικά γιατί ποτέ δεν είναι απόλυτα ίδιο.)
Αν και δεν έχει μεγάλη σημασία, πιθανά εμπνεύστηκε την θεωρία του από τις ιδέες του Λαμάρκ για την επίκτητη κληρονομικότητα.

Η θεωρία του Λυσένκο ταίριαζε μια χαρά με το ιδεολόγημα του κομμουνισμού εκείνης της εποχής, πως για όλα τα προβλήματα φταίει η κοινωνία και σε μια ιδανική κομμουνιστική κοινωνία όλα θα είναι μια χαρά. Οπότε ο Στάλιν αγκάλιασε τον Λυσένκο και εξοβέλισε τους επιστήμονες που διαφωνούσαν με την προσέγγισή του. Μερικούς τους φυλάκισε, ενδεχομένως καθάρισε και μερικούς σαν αντεπαναστάτες μέσα στην τρέλα του. Η όλη θεωρία του Λυσένκο καθυστέρησε τραγικά την επιστημονική εξέλιξη στην ε.σ.σ.δ. και δυστυχώς ακόμα και σήμερα την συναντάμε καλυμμένη ή λιγότερο καλυμμένη σε απόψεις μερικών αγρίως κολλημένων κομμουνιστών.

Αν ο Λυσένκο δεν έβαζε παρωπίδες θα μπορούσε να διαμορφώσει μια θεώρηση που να ταίριαζε με την κομμουνιστική θεωρία της εποχής, αλλά και την σημερινή πραγματικότητα. Τα έμβια όντα που ανήκουν στο ίδιο είδος, άρα και οι άνθρωποι, ενώ εμφανίζουν μια εξαιρετικά σημαντική κληρονομικότητα όπως παρατηρεί η εξελικτική θεωρία, αντίστοιχα εμφανίζουν και μια ιδιαίτερη ευαισθησία στις επιδράσεις του περιβάλλοντος ακόμα και από την εμβρυακή τους ζωή. Οπότε μια καλύτερη κοινωνία θα επιτρέψει στα άτομα να φτάσουν στο μέγιστο δυνατό βαθμό της ατομικής τους εξέλιξης.

Image

Αν και εδώ το νήμα αναφέρεται σε θέματα κομμουνισμού, είναι σκόπιμο να σημειώσουμε και την αντίθεση τάση που κυριαρχεί συγκαλυμμένα σήμερα στο χώρο της δεξιάς και κυρίως του νεοφιλελευθερισμού.
Το ιδεολόγημα εκεί αντιστρέφεται και η κοινωνία εμφανίζεται ανεύθυνη για την εξέλιξη του ατόμου. Σωστότερα θεωρείται πως δεν έχει ευθύνη για την βελτίωση αλλά μόνο για τα εμπόδια που μπορεί να βάλει στην εξέλιξη του ατόμου. Οπότε το άτομο που αποτυγχάνει, αν δεν έχει επέμβει το κράτος θέτοντας εμπόδια στην εξέλιξή του, αποτυγχάνει ακριβώς λόγο της δικής του ανικανότητας. Ανικανότητα που θα πρέπει τελικά να έχει γενετική βάση. Δεν θα διαβάσει κανείς μια τέτοια άποψη πουθενά, όπως δεν θα βρει σε κείμενα του κκε απόρριψη του Δαρβνισμού. Όμως η υποτίμηση της επίδρασης της κοινωνίας σαν παράγοντα εξέλιξης είναι εμφανής και η αξίωση το άτομο να είναι ο μοναδικός υπεύθυνος για την εξέλιξή του κανόνας. Πως αλλιώς να δεχθεί κανείς πως η ουδέτερη "αγορά" καθορίζει αντικειμενικά την αξία της προσφοράς ενός εργαζόμενου. (Το ιδεολόγημα στην περίπτωση του νεοφιλελευθερισμού πλησιάζει, την θεωρία του "κοινωνικού Δαρβινισμού", που απέχει τραγικά από την εξελικτική θεωρία του Δαρβίνου.)




Return to “Ιδεολογίες”

cron